دستگاهی است که جهت ریتم دهی گفتار و حرکت در درمان افراد مبتلا به لکنت زبان و ضایعات نرولوژیک و تروماهای ناشی از ضربه مغزی و پارکینسون بکار می رود قابل نصب بر روی انواع کامپیوترهای خانگی و .. که با سیستم عامل ویندوز ایکس پی کار می کنند می باشد
مناسب جهت مصارف کلینیکی و خانگی قابل استفاده جهت افراد متخصص و عادی

نوزادان با وزن تولد بسيار كم (Very Low Birth Weight: VLBW)

نوزاداني كه وزن هنگام تولد آن ها كمتر از 1500 گرم باشد، نوزادان با وزن تولد بسيار كم (VLBW) ناميده مي‌شوند. در صورتي كه وزن زمان تولد كمتر از 1000 گرم باشد نوزاد را به عنوان نوزاد با وزن تولد بي نهايت كم : (Extremely Low Birth Weight ELBW) تلقي مي‌كنند.

بيش از 50% مرگ نوزادان و همچنين بيش از 50% معلوليت هاي نوزادان به اين گروه وزني (VLBW) ، تعلق دارد، ميزان زنده ماندن و بقاي اين گروه از نوزادان با وزن زمان تولد آن ها، مستقيما ارتباط دارد بدين ترتيب كه هرچه وزن زمان تولد آن ها كمتر باشد، احتمال مرگ بيشتر خواهد شد.

مراقبت هاي پس از تولد از اين نوزادان در چند دهه گذشته، احتمال بقاي نوزادان كم وزن را افزايش داده است. معمولا نوزادان بسيار كم وزن در زمان تولد (VLBW) ، در طي دوره نوزادي، سال اول زندگي و حتي در سال هاي بعد نيز بيشتر با مسائل و مشكلات ناشي از نارسي و كم وزني ، ابتلا به عفونت ها، اختلالات عصبي و رفتاري، مواجه مي‌شوند.

نوزادان نارس و كم وزن هنگام تولد (LBW) و مشكلات و بيماري هاي آنان

عملكرد نارس ارگان هاي مختلف بدن نوزاد نارس، عوارض درمان و اختلالات ويژه اي كه موجب شروع زودرس زايمان مي‌شوند، احتمال ابتلا به بيماري هاي مختلف و احتمال مرگ نوزادان نارس و كم وزن را در مقايسه با نوزادان طبيعي افزايش مي‌دهد. مشكلات و بيماري هاي همراه با نارسي نوزادان در زیر آمده است .

مشكلات همراه با نارسي نوزادان

مشكلات تنفسي

� سندرم زجر تنفسي (سندرم ديسترس تنفسي RDS ، بيماري غشاي هيالن)

� پنوموتوراكس، پنومومدياستن، آمفيزم بينابيني

� پنوموني مادرزادي

� اختلال در تشكيل نسج ريه

� خونريزي ريوي

� آپنه (وقفه تنفسي)

مشكلات قلبي ـ عروقي

� مجراي شرياني باز (PDA)

� كاهش فشار خون

� افزايش فشار خون

� كاهش تعداد ضربان قلب (با وقفه تنفسي)

� ناهنجاري هاي مادرزادي

مشكلات خوني (هماتولوژيك)

� كم خوني

� افزايش بيليروبين (مستقيم و غير مستقيم)

� خونريزي زير جلدي و بافتي (كبد، آدرنال)

� اختلالات انعقادي خون (انعقاد منتشر داخل عروقي (DIC

� كمبود ويتامين K

� هيدروپس (ايمني يا غير ايمني)

مشكلات گوارشي

� اختلال عملكرد گوارشي ـ اختلال حركت

� آنتروكوليت نكروزان

� ناهنجاري هاي مادرزادي موجب افزايش مايع آمنيوتيك

مشكلات متابوليك ـ غدد

� كاهش كلسيم خون (هيپوكلسمي)

� كاهش قند خون (هيپوگليسمي)

� افزايش قند خون (هيپرگليسمي)

� اسيدوز متابوليك ديررس

� كاهش درجه حرارت بدن (هيپوترمي)

� كاركرد طبيعي تيروئيد با سطح T4 پايين

مشكلات سيستم اعصاب مركزي

� خونريزي داخل بطني

� تشنج

� آسيب شبكيه چشم ناشي از نارسي

� ناشنوايي

� كاهش تونيسيته عضلات

� ناهنجاري هاي مادرزادي

� آنسفالوپاتي ناشي از افزايش بيليروبين (كرن ايكتروس)

� سندرم قطع دارو (داروهاي نشئه آور يا ناركوتيك)

مشكلات كليوي

� كاهش سديم خون (هيپوناترمي)

� افزايش سديم خون (هيپرناترمي)

� افزايش پتاسيم خون (هيپركالمي)

� اسيدوز لوله اي كليه (اسيدوز توبولار)

� دفع گلوكز از ادرار

� ادم

ساير موارد

� عفونت ها (مادرزادي، نوزادي، بيمارستاني، باكتريايي، ويروسي، قارچي، تك ياخته اي)

تغذيه شيرخواران نارس

اغلب نوزادان نارس با وزن كمتر از 1500 گرم نياز به تغذيه از راه لوله دهاني ـ مري دارند زيرا قادر به هماهنگي حركات تنفسي، مكيدن و بلعيدن نمي‌باشند. در مورد نوزادان نارس با حال عمومي خوب كه قادر به انجام حركات مكيدن و بلعيدن بوده و ديسترس تنفسي ندارند مي‌توان با احتياط و به تدريج تغذيه دهاني را امتحان كرد.

وجود صداهاي فعال روده اي، دفع مكونيوم، عدم ديستانسيون (اتساع) شكم، تحمل تغذيه بدون تهوع و استفراغ، از نشانه هاي آمادگي دستگاه گوارش به شمار مي‌روند. وجود هر يك از علائم ياد شده بايد دقيقا مورد بررسي قرار گرفته و بعنوان علائم هشدار دهنده تلقي شوند. در نوزادان نارس و كم وزن، مكمل هاي ويتامين ها بايد مانند نوزادان طبيعي تجويز شوند. احتمال ابتلا به نرمي استخوان (ريكتز) در اين گروه از نوزادان بيشتر است.

نوزادان نارس و كم وزن در هنگام تولد، بيش از نوزادان طبيعي در معرض كم خوني ناشي از فقر آهن قرار دارند. البته ذخاير آهن حتي در نوزادان كم وزن زمان تولد (LBW) ، معمولا تا زمان دو برابر شدن وزن زمان تولد كافي مي‌باشد. در اين گروه از نوزادان، درمان تكميلي با آهن، از هنگام دو برابر شدن وزن زمان تولد بايد آغاز شود.

پيشگيري از عفونت

نوزادان نارس، استعداد بيشتري جهت ابتلا به عفونت دارند كه نياز به رعايت دقيق اصول بهداشتي توسط پرسنل بخش نوزادان دارد، خطرات عفونت بايد در مقابل مضرات محدود كردن تماس نوزاد با مادر و خانواده كه در تكامل نهايي شيرخوار موثر است سنجيده شود، مشاركت زود هنگام ومداوم والدين در مراقبت بيمارستاني از شيرخوار، در صورت رعايت موارد پيشگيري، خطر عفونت را چندان افزايش نمي‌دهد. تجويز پيشگيرانه گاماگلوبولين به نوزادان نارس، خطر عفونت هاي بيمارستاني را كاهش نمي‌دهد.

پيشگيري از انتقال عفونت از نوزادي به نوزاد ديگر مشكل است، زيرا در مراحل اوليه ابتلا به عفونت، نوزادان طبيعي يا نارس، شواهد باليني روشن و دقيقي از عفونت نشان نمي‌دهند.

هنگامي كه در بخش نوزادان اپيدمي رخ دهد، بايد علاوه بر مراقبت معمول ضد عفونت (آنتي سپتيك) ، از پرستاري مناسب و اتاق هاي ايزوله، نيز استفاده شود. مهمترين عامل در مراقبت موفق نوزادان نارس مهارت، تجربه، دقت، رعايت اصول بهداشتي و تعداد نفرات شاغلين در بخش نوزادان مي‌باشد.

پيش آگهي

اكنون براي نوزادان با وزن تولد بين 1500 تا 2500 گرم، متناسب با امكانات و تجهيزات بيمارستاني و پرسنل آموزش ديده، شانس بقاي 95% يا بيشتر وجود دارد. اما در نوزادان با وزن كمتر هنوز احتمال مرگ و مير بالاست. ميزان مرگ و مير نوزادان كم وزن هنگام تولد، (LBW) كه تا زمان ترخيص از بيمارستان زنده مي‌مانند، در سال اول زندگي بيش از مرگ و مير نوزادان طبيعي است. همچنين احتمال تاخير در رشد و تكامل، سندرم مرگ ناگهاني نوزادان و پيوند ناكافي بين مادر و نوزاد، در بين نوزادان نارس بيشتر است.

در صورت فقدان اختلالات مادرزادي و آسيب سيستم عصبي مركزي وعارضه كم وزني زياد هنگام تولد (VLBW) يا تاخير شديد رشد داخل رحمي، معمولا رشد فيزيكي نوزادان كم وزن هنگام تولد (LBW) ، در طي سال دوم زندگي به رشد نوزادان طبيعي نزديك مي‌شود. بطور كلي هرچه نارسي بيشتر و وزن تولد كمتر باشد، احتمال عوارض عصبي و عقب ماندگي مغزي بيشتر مي‌شود، بطوريكه 50% از نوزادان با وزن تولد 750ـ500 گرم در معرض ابتلا به يكي از معلوليت هاي جدي عصبي ـ تكاملي مانند: نابينايي، ناشنوايي، عقب ماندگي ذهني و فلج مغزي، قرار دارند. شيوع كلي اختلالات عصبي ـ تكاملي در نوزادان با وزن بسيار كم زمان تولد (VLBW) ، از قبيل فلج مغزي، اختلالات بينايي و شنوايي و اختلالات يادگيري از 10 تا20 درصد متغير مي‌باشد.

ميانگين بهره هوشي اين نوزادان، در سال هاي بعد بين 90 تا 97 بوده و 76% از اين نوزادان، عملكرد طبيعي در مدرسه خواهند داشت.

در يك مطالعه آينده نگر در مورد نوزادان دچار تاخير رشد داخل رحمي با سن جنيني طبيعي، اختلالات عصبي جدي چندان شايع نبود، گرچه در مقايسه با نوزادان با سن جنيني و وزن طبيعي، در نوزادان دچار تاخير رشد داخل رحمي، شيوع اختلالات مغزي خفيف مانند بيش فعالي (هيپراكتيويتي) ، كاهش ميزان توجه، مشكلات يادگيري و تكلم و اختلالات الكتروانسفالوگرافي، بيشتر گزارش شده است.

مراقبت از شيرخواران نارس در منزل

هنگامي كه مادران در بيمارستان هستند بايد در مورد چگونگي مراقبت از نوزاد در منزل، آموزش هاي ضروري را ببينند و در صورت امكان، پيگيري آموزش ها در منزل نيز ادامه يابد.

نوزاد ديررس (Post mature)

نوزادان ديررس نوزاداني هستند كه بدون در نظر گرفتن وزن هنگام تولد، با سن جنيني بيش از 42 هفته به دنيا مي‌آيند. عوامل موثر بر تولد ديررس هنوز به درستي شناخته نشده اند. جثه بزرگ نوزاد ارتباط چنداني با زايمان ديررس ندارد ولي با جثه بزرگ هر يك از والدين، چندزايي مادر (مولتي گراويديتي) و يا وضعيت قند خون بالاي مادر، ارتباط دارد.

تظاهرات باليني

نوزادان ديررس، ممكن است از لحاظ باليني، از نوزادان طبيعي قابل افتراق نباشند. اما برخي از نوزادان ديررس، ظاهر و رفتار نوزادي با سن 3ـ1 هفتگي را دارند. اين نوزادان دير متولد شده، اغلب وزن زمان تولد بيشتري داشته و نشانه هايي مانند ناخن هاي بلند، موهاي زياد در سر، پوست سفيد يا پوسته دار و افزايش هشياري در آن ها ديده مي‌شود.

پيش آگهي

در صورتي كه زايمان 3 هفته يا بيشتر به تاخير افتاده باشد، احتمال مرگ و مير نوزاد افزايش خواهد يافت كه در برخي مطالعات ميزان مرگ و مير تا 3 برابر نوزادان طبيعي گزارش شده است. با ارتقاي سطح مراقبت هاي مامايي، ميزان مرگ و مير كاهش چشمگيري يافته است.

نوزادان با جثه بزرگ به نسبت سن حاملگي(Large for Gestational Age: LGA)

ميزان مرگ و مير نوزادان با افزايش وزن تولد، تا حدود 4000 گرم، كاهش مي‌يابد و پس از آن با افزايش وزن مجددا افزايش مي‌يابد. اين گروه از نوزادان با جثه بزرگ معمولا در موعد مقرر متولد شده اند.احتمال مرگ و مير نوزادان نارس با وزن زياد به نسبت سن حاملگي، نيز در مقايسه با نوزادان طبيعي در همان وزن، افزايش مي‌يابد. ديابت و چاقي مادر از عوامل زمينه ساز اين پديده به شمار مي‌روند.

مشكلات نوزادان با جثه بزرگ

نوزادان با جثه بزرگ، صرفنظر از سن حاملگي، بيشتر در معرض صدمات زمان تولد مانند صدمات شبكه عصبي گردني و بازويي، آسيب عصب فرنيك با فلج ديافراگم ، شكستگي استخوان ترقوه ، و اكيموز (خون مردگي) در سر وصورت و همچنين شيوع بيشتر ناهنجاري هاي مادرزادي بخصوص ناهنجاري هاي مادرزادي قلبي، قرار دارند.

منابع :

1) Behrman, Kliegman, Arvin; "Nelson Textbook of Pediatrics", 15th Edition, 1996.

2) Avroy A. Fanaroff, Richard J. Martin: "Neonatal - Perinatal Medicine", 5th Edition, 1992.

3) H. Eftekhar, MD and F. Azordegan Phar M. D., "Neonatal mortality in relation to birth weight", Medical Journal of the Islamic Republic of Iran, Vol.5, No.3,4, Fall & Winter 1991.

4) Maid, M.D, H. Eftekhar, MD and F. Azordegan Phar M.D, "Maternal height as a contributory factor towards birth of Small for Date infants", Medical Journal of the Islamic Republic of Iran, Vol.9, No.4, Feb- 1996.

5) H. Eftekhar, MD, P. Kamali, MSPH, Z. pouranssari, MD, A. Komarizadeh, MD, "Prenatal care and Maternal age, education and reproductive behavior", Iranian J.Publ. Health, Vol. 16, No. 1-4, 1987.

6) افتخار، حسن و همكاران : " مقايسه شاخص هاي سلامتي و مرگ نوزادان كم وزن و طبيعي" ، مجله علمي نظام پزشكي جمهوري اسلامي ايران، دوره دهم، شماره 4 ، تابستان 01370

7) افتخار، حسن ، آزردگان، فيروز : " مقايسه رفتار باروري مادران و نوزادان كم وزن و طبيعي" ، مجله علمي نظام پزشكي جمهوري اسلامي ايران، دوره دهم، شماره 3 ، بهار 01370

8) افتخار، حسن ; باطبي، عزيزالله ; آزردگان فيروز ; عليان فيني فاطمه ; سرحدي نسرين : " مقايسه رشد و تكامل نوزادان كم وزن و طبيعي در پنج سالگي" ، مجله دانشكده پزشكي دانشگاه علوم پزشكي و خدمات بهداشتي درماني تهران، سال پنجاه و پنجم، شماره 6 01376

9) آزردگان، فيروز; افتخار، حسن :" تاثير عوامل خطرزاي دوران بارداري در ارتباط با تولد نوزاد كم وزن" ، مجله بهداشت ايران، سال 18 ، شماره 1 تا 4 ، 01368

10) افتخار، حسن ; آزردگان، فيروز : " مقايسه مرگ نوزادان كم وزن و طبيعي در هفته اول و چهارم زندگي" ، مجله بهداشت ايران، سال هيجدهم، شماره 1 تا 4 ، 01368

11) نوربالا، احمدعلي ; محمد ، كاظم : " بررسي سلامت و بيماري در ايران ـ سال 1378 "، وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشكي، مركز ملي تحقيقات علوم پزشكي كشور، خرداد 01380